Sách giáo khoa.

IMG_0151

“Cơ bản không đơn giản, đơn giản là cơ bản”

Hầu hết mọi học sinh các cấp từ tiểu học, THCS đến bậc THPT, thậm chí bậc đại học hoặc bậc cao học đều cảm thấy chán nản và khó hiểu với môn Toán. Họ thắc mắc tại sao môn toán lại là chìa khoá để có thể trả lời mọi câu hỏi cho các môn khoa học khác. Họ thắc mắc sao phải học quá nhiều thứ không liên quan trong toán học để rồi khi ra với cuộc đời họ chỉ dùng không quá 4 phép tính cơ bản cộng, trừ, nhân, chia. Rất nhiều thắc mắc khác nhau, nhưng cuối cùng đều chỉ nhằm vào câu hỏi, tại sao phải học cái thứ toán khó thế.

Thực chất toán học buồn chán và khó hiểu bởi quá lâu nay rồi cũng chưa có gì thay đổi đối với những tìm tòi kinh điển của các bậc tiền nhân từ Hy Lạp cổ đại, trong khi tất cả học sinh của chúng ta đang sống trong năm 2012.

Chương trình toán của cấp THCS được chia ra làm hai phần riêng biệt là Đại số và hình học. Tuy nhiên, chỉ khi các bạn nhỏ lên lớp 7 thì kiến thức về Đại số mới được giới thiệu rõ ràng. Riêng đối với chương trình toán lớp 6 thì gọi là hai môn Số học và Hình học.

Các kiến thức Số học và Đại số; hình học sẽ xuyên suốt gắn kết với nhau chặt chẽ trong suốt 4 năm học. Đặc biệt là kiến thức về hình học.

Đối với môn Số học và Đại Số, các bạn nhỏ sẽ được học lại từ đầu tất cả các khái. Các bạn sẽ bắt đầu với khái niệm về chữ số, cũng giống như khái niệm về bảng chữ cái trong môn học vần. Sau khi hiểu về chứ số, các bạn nhỏ sẽ biết do đâu mà có các số và có bao nhiêu loại số khác nhau. Rồi để làm sao để có thể tạo ra được các loại số khác nhau, các bạn sẽ học các phép toán ngoài 4 phép toán cơ bản là cộng trừ nhân chia.

Mục đích của việc học về các loại số và các phép toán là để các bạn luyện tập tư duy suy đoán lập luận để đưa ra các trường hợp có thể xảy.

Các bạn cũng được thư giản và trải nghiệm độ nhanh tay nhanh mắt của mình thông qua các bài tính toán biểu thức hoặc dãy số. Và đưa thêm chút ngữ văn đã được học để có được những câu lập luận gãy gọn và sắc nét.

Về môn Hình học. Hầu hết học sinh đều sợ hình học. Tuy nhiên, để học được môn này, các bạn nhỏ cần được giảng cho thật hiểu một khái niệm đầu tiên như thế này “Hình học là hình vẽ”.

Trong chương trình THCS, chủ yếu các bạn nhỏ sẽ học hình học trong mặt phẳng, do đó, để có thể học tốt nó, hãy cho các bạn nhỏ vẽ ra những gì các bạn ý yêu thích, băn khoăn, thắc mắc ngay từ khi các bạn ý còn học mẫu giáo.

Để có thể trình bày một bài hình học chặt chẽ, thì một điều hơi buồn cười, là trước khi biến tấu hình thì các bạn nhỏ phải học thuộc lòng lý thuyết. Có nghĩa là phải rất chán rồi mới sướng được.

Thêm vào là các bạn nhỏ nên áp dụng kiến thức ngữ văn đã học về bố cục một bài văn nghị luận, một số từ cơ bản trong các câu ghép nguyên nhân hệ quả, các câu ghép chính phụ, các câu ghép tương phản, tất cả sẽ giúp các bạn nhỏ biết minh họa khoa học một bài làm hình học thay vì các bạn phải thắc mắc tại sao phải chứng minh những thứ nhìn đã thấy đúng.

Xét về chương trình toán của THCS nhìn chung là hơi nhiều so với những kiến thức của các môn khoa học khác. Tuy nhiên, với một phương pháp học tập và giảng dạy đơn giản, thông qua việc cùng minh hoạ lại các câu chuyện của các nhà toán học liên quan đến bài học và lắng nghe ý kiến của các bạn nhỏ sẽ giúp các bạn ý hoàn toàn có thể tự tin hiểu và yêu thích môn toán để đạt kết quả cao với môn học này.

Kiến thức toán của cấp THCS bắt đầu với việc giúp các bạn nhỏ làm quen với phương pháp học mới đó là đi từ những khái niệm, định nghĩa tổng quát và tìm hiểu những định lý để thấy rõ những tính chất nhằm có thể ứng dụng ở mức giải bài tập trong sách.

Những khái niệm, định nghĩa ban đầu của phần số học lớp 6 có phần rất giống với những kiến thức ở cấp tiểu học. Nhưng ở cấp tiểu học, các bạn nhỏ luôn học các bài toán cụ thể. Các khái niệm ở dạng cụ thể thông qua các ví dụ minh hoạ. Tuy nhiên, vì các khái niệm và kiến thức ở dạng minh hoạ lại đem lại lối tư duy bị động, dập khuân và máy móc cho các bạn nhỏ. Điều đó khiến cho các bạn gặp khó khăn để tiếp cận với sự đổi thay của chương trình toán bậc THCS.

Hiện nay kiến thức toán cấp THCS không có nhiều sự thay đổi, các kiến thức đã được giảm tải. Tuy nhiên phần trình bày quá rối rắm và buồn tẻ, các ví dụ minh họa không thực tế mà chỉ nằm ở những con số lạnh lẽo và những lý thuyết bác học khó hiểu khiến các bạn nhỏ không hiểu phải học toán rồi để làm gì .

Sách giáo khoa chỉ là sách giáo khoa, nó chỉ mang nhiệm vụ định hướng và duy trì một nội dung chung cho hệ thống. Cái đáng bàn là tư duy và sự hiểu biết của hệ thống giáo viên giảng dạy.

Hầu hết các giáo viên đều biết rất rõ việc mình đang làm là truyền tải những kiến thức nằm trong sách giáo khoa và dạy không ngoài chương trình. Nhưng họ, hầu hết họ không biết rằng, một cuốn sách dày hơn trăm trang cho 1 kỳ học của một lớp học không thể giúp học sinh hết phân vân, thắc mắc, chứ đừng nói học sinh sẽ được kiến thức gì.

Họ, hầu hết họ, cả 30 năm giảng dạy chỉ lấy 1 và nhiều lắm đến 2 ví dụ minh hoạ cho một khái niệm, và 1 đến 2 ví dụ đó là nằm ngay trong cái quyển sách giáo khoa nhạt cả về màu sắc lẫn mục đích hướng đến của một môn khoa học cơ bản. Bám sát chương trình không có nghĩa là phải giống hệt từng chữ trong sách giáo khoa.

Rất hiếm học sinh hiện nay được thầy cô giáo giảng giải từng ý, từng chữ, từng ngụ ý trong từng khái niệm, định nghĩa của từng chủ đề kiến thức. 45 phút cho một tiết học không dài nhưng nó không phải quá ngắn để không đưa ra được 1 ví dụ làm học sinh có thể hiểu, yêu thích và suy nghĩ vấn đề.

Ngoài ra, hầu hết các giáo viên hiện nay không có thói quen học. Làm giáo viên có lẽ phải học hàng ngày, học ngay từ những học sinh của mình. Mỗi một học sinh thắc mắc một câu hỏi thì sẽ nảy sinh một ví dụ minh hoạ đặc sắc có thể giúp giải thích vấn đề một cách rõ nét hơn. Nhưng hoàn toàn, giáo viên không có tư duy học như thế, có lẽ đó mới là phương pháp dạy học mới. Và có lẽ họ nghĩ họ đã học đủ nên chẳng nhất thiết phải học thêm nữa. Về cơ bản, họ lười hơn cả học sinh, và đặc biệt, họ lười đọc. Rất may cho họ, hàng ngàn năm trời, kiến thức toán cơ sở cũng chỉ có đến thế. Nếu không, họ cũng đã bị hạ knock-out như những bộ quần áo lỗi mốt.

Học sinh có nghĩa là phải học có lẽ là hơi bất công với những bạn nhỏ. Các bạn ý biết phải làm sao với toàn những điều mới mẻ khi không được hướng dẫn học như thế nào. Ai cũng bảo để giỏi hơn thì phải biết đặt câu hỏi tại sao “Why not?” nhưng nếu không được hướng dẫn, rèn luyện và thực hành thực sự thì làm sao có thể biết cách hỏi.

Phải đến khi các bạn nhỏ là sinh viên, khi có cơ hội được gặp các bạn nước ngoài các bạn ý mới choáng ngợp rằng, sao bọn nó biết hỏi, sao bọn nó hỏi đúng thế, sao bọn nó hỏi hay thế. Không dưng tự nhiên bọn nó làm được đâu. Bọn nó được hướng dẫn, và phải luyện tập từ khi còn nhỏ tẹo, lúc mới học trong trường mẫu giáo. Sinh viên đại học mới học so với việc học từ khi là con trẻ, một khoảng cách, một nghich lý được gọi tên là định kiến giới hạn?

Cuối cùng, cần phải được học toán đúng cách thì toán học mới trở thành nguồn cội để phát triển tư duy không giới hạn. Và khi tư duy không giới hạn, bạn sẽ lớn và bạn trưởng thành.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s